Stoppen met roken of vapen: kies uw volgende stap

U steekt geen sigaret meer op, maar gebruikt nog een vape. Of u wisselt beide af. Bent u dan gestopt? Het antwoord hangt af van waarmee u wilt stoppen: tabaksrook, sigaretten én vape, of uiteindelijk ook nicotine. Die doelen horen bij elkaar, maar vragen niet altijd dezelfde stap.

De eerste vraag: rookt u nog tabak? Zolang er sigaretten bijkomen, blijft de blootstelling aan tabaksrook bestaan. Als u al volledig van sigaretten af bent, kunt u een afzonderlijk plan maken voor het vapen en eventueel de nicotine.

Drie situaties, drie volgende stappen

Begin bij wat u nu gebruikt
Uw situatieWat is al veranderd?Logische volgende stap
U rookt sigaretten, zonder vapeTabaksrook en nicotine komen samen binnen.Maak een rookstopplan met een stopdatum en passende steun.
U rookt én vapetDe vape kan sommige sigaretten vervangen, maar u blijft tabaksrook inademen.Maak dubbel gebruik tijdelijk: kies een concreet doel om volledig met sigaretten te stoppen.
U rookt niet meer, maar vapetDe verbranding van tabak is weg. Een vape met nicotine kan de afhankelijkheid voortzetten.Bespreek wanneer en hoe u ook het vapen wilt afbouwen of stoppen.

Een nicotinevrije vape bevat geen nicotine, maar het ritueel van vapen kan blijven bestaan en de aerosol is niet gelijk aan schone lucht. De inhoud van e-sigaretten verschilt bovendien per product. Vraag hulp als u niet weet hoeveel nicotine u gebruikt of als uw plan vastloopt.

Waarom voelt een nieuwe gewoonte toch als dezelfde afhankelijkheid?

Nicotine en vaste momenten werken samen. Koffie, een pauze of spanning kan een verlangen oproepen, ook wanneer u van sigaretten op vapen bent overgestapt. Als de nicotine-inname daalt, kunnen onder meer onrust, prikkelbaarheid en moeite met concentreren optreden. Een vape verandert de manier waarop u nicotine binnenkrijgt; hij wist de gewoonte niet vanzelf uit.

Volledig overschakelen van sigaretten naar een vape vermijdt de rook van verbrande tabak. Dat maakt de vape niet onschadelijk en zegt weinig over de gevolgen van langdurig gebruik. Bij dubbel gebruik blijft het voordeel van stoppen met tabak beperkt zolang u nog rookt. De eerste mijlpaal is daarom helder: geen sigaretten meer. Pas daarna is goed te beoordelen welke rol de vape nog speelt.

Welk plan past bij uw startpunt?

Als u nog rookt

Noteer een paar dagen wanneer u een sigaret opsteekt en wanneer u vapet. Kies vervolgens een haalbare datum waarop de sigaretten stoppen. Bespreek met uw arts, apotheker of tabakoloog welke begeleiding en hulpmiddelen passen bij uw gezondheid en eerdere pogingen. Het plan voor de eerste maand helpt u die voorbereiding uit te werken.

Een eenmalige sigaret hoeft uw poging niet te beëindigen. Kijk wat eraan voorafging en hervat uw plan. Voor het moment waarop de trek opkomt, staat een afzonderlijke handleiding over trek en een uitglijder klaar.

Als u sigaretten en een vape combineert

Beschouw dubbel gebruik als een overgang, niet als een einddoel. Spreek af welke sigaretten u nog rookt, wat ze uitlokt en wanneer u volledig met tabak wilt stoppen. Lukt dat niet, vraag begeleiding in plaats van op eigen houtje steeds meer nicotineproducten toe te voegen. De situatie vraagt een ander gesprek dan alleen het verlagen van het nicotinegehalte van de vloeistof.

Als u alleen nog vapet

Sta stil bij de vraag wat u wilt stoppen: het apparaat, de nicotine of beide. Schrijf op wanneer u vapet en welke momenten lastig zijn zonder vape. Kies met een begeleider een volgende haalbare stap en evalueer hoe het gaat. Voor geneesmiddelen die bij rookstop worden gebruikt, is hun plaats bij het stoppen met vapen volgens het Belgische CBIP nog onvoldoende onderzocht. Kopieer daarom geen medicatieschema voor rookstop naar uw eigen vapegebruik.

Welke hulp is er bij rookstop?

Gedragsmatige begeleiding helpt u triggers herkennen, een doel vasthouden en terugval bespreken. Nicotinevervangers, zoals pleisters en orale vormen, en bepaalde geneesmiddelen zonder nicotine kunnen bij tabaksstop worden overwogen. De keuze hangt af van uw gezondheid, andere medicatie en voorkeur; behandeling hoort in een breder stopplan. Meer over de verschillen staat in de vergelijking van rookstophulpmiddelen. Specifieke productinformatie over Champix staat op een aparte pagina; bespreek de keuze met uw arts. Dit zijn geen algemeen bewezen schema's voor iemand die alleen nog vapet.

Bespreek uw plan vroeg met een zorgverlener als u zwanger bent, borstvoeding geeft, een aandoening heeft of geneesmiddelen gebruikt. Stoppen met tabaksrook kan de werking van sommige medicijnen veranderen; dat effect komt door de rook en niet door nicotine alleen. Pas doses niet zelf aan.

Ook praktische zorgen tellen mee. Meer eetlust na rookstop hoeft uw stopplan niet te onderbreken; in het artikel over gewicht na stoppen met roken vindt u een manier om veranderingen te volgen zonder strenge regels.

Waar kunt u terecht?

In België kunt u met vragen over roken of vapen terecht bij Tabakstop en bij een arts, apotheker of tabakoloog. Tabakstop biedt ook telefonische begeleiding. De begeleiding en eventuele vergoeding kunnen per regio verschillen; vraag naar de mogelijkheden op uw woonplaats. U kunt hulp vragen zonder eerst een perfecte stoppoging te hebben.

Veelgestelde vragen

Ben ik gestopt met roken als ik nog vapet?

Als u geen tabakssigaretten meer rookt, bent u gestopt met roken. Gebruikt u een vape met nicotine, dan kan de nicotineafhankelijkheid blijven bestaan. Maak voor dat tweede doel een apart plan.

Is af en toe een sigaret naast de vape onschuldig?

Nee. Ook bij dubbel gebruik blijft blootstelling aan tabaksrook bestaan. Maak een concreet plan om de sigaretten volledig te laten vallen en vraag hulp als dat moeilijk blijkt.

Moet ik meteen ook met nicotine stoppen?

U kunt rookstop en een latere stap richting nicotinevrij leven afzonderlijk plannen. Als u nog rookt, is stoppen met tabaksrook een duidelijke eerste mijlpaal. Bespreek het tempo en de ondersteuning die bij u passen.

Kan ik hetzelfde medicijn gebruiken om met vapen te stoppen?

De geneesmiddelen in rookstoprichtlijnen zijn onderzocht voor tabaksstop. Hun plaats bij het stoppen met vapen is nog onvoldoende duidelijk. Vraag een arts of apotheker om advies voor uw eigen situatie.

Bronnen